I Maccabæorum

Caput VI

  1. I

    Et rex Antiochus perambulabat superiores regiones, et audivit esse civitatem Elymaidem in Perside nobilissimam, et copiosam in argento et auro,

  2. II

    templumque in ea locuples valde, et illic velamina aurea, et loricæ, et scuta, quæ reliquit Alexander Philippi rex Macedo, qui regnavit primus in Græcia.

  3. III

    Et venit, et quærebat capere civitatem, et deprædari eam : et non potuit, quoniam innotuit sermo his qui erant in civitate :

  4. IV

    et insurrexerunt in prælium, et fugit inde, et abiit cum tristitia magna, et reversus est in Babyloniam.

  5. V

    Et venit qui nuntiaret ei in Perside, quia fugata sunt castra quæ erant in terra Juda :

  6. VI

    et quia abiit Lysias cum virtute forti in primis, et fugatus est a facie Judæorum, et invaluerunt armis, et viribus, et spoliis multis, quæ ceperunt de castris, quæ exciderunt :

  7. VII

    et quia diruerunt abominationem, quam ædificaverat super altare quod erat in Jerusalem : et sanctificationem, sicut prius, circumdederunt muris excelsis, sed et Bethsuram civitatem suam.

  8. VIII

    Et factum est ut audivit rex sermones istos, expavit, et commotus est valde : et decidit in lectum, et incidit in languorem præ tristitia, quia non factum est ei sicut cogitabat.

  9. IX

    Et erat illic per dies multos, quia renovata est in eo tristitia magna, et arbitratus est se mori.

  10. X

    Et vocavit omnes amicos suos, et dixit illis : Recessit somnus ab oculis meis, et concidi, et corrui corde præ sollicitudine :

  11. XI

    et dixi in corde meo : In quantam tribulationem deveni, et in quos fluctus tristitiæ, in qua nunc sum : qui jucundus eram, et dilectus in potestate mea !

  12. XII

    Nunc vero reminiscor malorum quæ feci in Jerusalem, unde et abstuli omnia spolia aurea et argentea quæ erant in ea, et misi auferre habitantes Judæam sine causa.

  13. XIII

    Cognovi ergo quia propterea invenerunt me mala ista : et ecce pereo tristitia magna in terra aliena.

  14. XIV

    Et vocavit Philippum, unum de amicis suis, et præposuit eum super universum regnum suum :

  15. XV

    et dedit ei diadema, et stolam suam, et annulum, ut adduceret Antiochum filium suum, et nutriret eum, et regnaret.

  16. XVI

    Et mortuus est illic Antiochus rex anno centesimo quadragesimo nono.

  17. XVII

    Et cognovit Lysias quoniam mortuus est rex, et constituit regnare Antiochum filium ejus, quem nutrivit adolescentem : et vocavit nomen ejus Eupator.

  18. XVIII

    Et hi qui erant in arce, concluserant Israël in circuitu sanctorum : et quærebant eis mala semper, et firmamentum gentium.

  19. XIX

    Et cogitavit Judas disperdere eos : et convocavit universum populum, ut obsiderent eos.

  20. XX

    Et convenerunt simul, et obsederunt eos anno centesimo quinquagesimo, et fecerunt ballistas et machinas.

  21. XXI

    Et exierunt quidam ex eis qui obsidebantur : et adjunxerunt se illis aliqui impii ex Israël,

  22. XXII

    et abierunt ad regem, et dixerunt : Quousque non facis judicium, et vindicas fratres nostros ?

  23. XXIII

    Nos decrevimus servire patri tuo, et ambulare in præceptis ejus, et obsequi edictis ejus :

  24. XXIV

    et filii populi nostri propter hoc alienabant se a nobis, et quicumque inveniebantur ex nobis, interficiebantur, et hæreditates nostræ diripiebantur.

  25. XXV

    Et non ad nos tantum extenderunt manum, sed et in omnes fines nostros :

  26. XXVI

    et ecce applicuerunt hodie ad arcem Jerusalem occupare eam, et munitionem Bethsuram munierunt :

  27. XXVII

    et nisi præveneris eos velocius, majora quam hæc facient, et non poteris obtinere eos.

  28. XXVIII

    Et iratus est rex, ut hæc audivit : et convocavit omnes amicos suos, et principes exercitus sui, et eos qui super equites erant :

  29. XXIX

    sed et de regnis aliis et de insulis maritimis venerunt ad eum exercitus conductitii.

  30. XXX

    Et erat numerus exercitus ejus, centum millia peditum, et viginti millia equitum, et elephanti triginta duo, docti ad prælium.

  31. XXXI

    Et venerunt per Idumæam, et applicuerunt ad Bethsuram, et pugnaverunt dies multos : et fecerunt machinas, et exierunt, et succenderunt eas igni, et pugnaverunt viriliter.

  32. XXXII

    Et recessit Judas ab arce, et movit castra ad Bethzacharam contra castra regis.

  33. XXXIII

    Et surrexit rex ante lucem, et concitavit exercitus in impetum contra viam Bethzacharam : et comparaverunt se exercitus in prælium, et tubis cecinerunt :

  34. XXXIV

    et elephantis ostenderunt sanguinem uvæ et mori, ad acuendos eos in prælium :

  35. XXXV

    et diviserunt bestias per legiones, et astiterunt singulis elephantis mille viri in loricis concatenatis, et galeæ æreæ in capitibus eorum : et quingenti equites ordinati unicuique bestiæ electi erant.

  36. XXXVI

    Hi ante tempus, ubicumque erat bestia, ibi erant : et quocumque ibat, ibant, et non discedebant ab ea.

  37. XXXVII

    Sed et turres ligneæ super eos firmæ protegentes super singulas bestias : et super eas machinæ : et super singulas viri virtutis triginta duo, qui pugnabant desuper : et Indus magister bestiæ.

  38. XXXVIII

    Et residuum equitatum hinc et inde statuit in duas partes, tubis exercitum commovere, et perurgere constipatos in legionibus ejus.

  39. XXXIX

    Et ut refulsit sol in clypeos aureos et æreos, resplenduerunt montes ab eis, et resplenduerunt sicut lampades ignis.

  40. XL

    Et distincta est pars exercitus regis per montes excelsos, et alia per loca humilia : et ibant caute et ordinate.

  41. XLI

    Et commovebantur omnes inhabitantes terram a voce multitudinis, et incessu turbæ, et collisione armorum : erat enim exercitus magnus valde, et fortis.

  42. XLII

    Et appropiavit Judas et exercitus ejus in prælium, et ceciderunt de exercitu regis sexcenti viri.

  43. XLIII

    Et vidit Eleazar filius Saura unam de bestiis loricatam loricis regis : et erat eminens super ceteras bestias, et visum est ei quod in ea esset rex :

  44. XLIV

    et dedit se ut liberaret populum suum, et acquireret sibi nomen æternum.

  45. XLV

    Et cucurrit ad eam audacter in medio legionis, interficiens a dextris et a sinistris, et cadebant ab eo huc atque illuc.

  46. XLVI

    Et ivit sub pedes elephantis, et supposuit se ei, et occidit eum : et cecidit in terram super ipsum, et mortuus est illic.

  47. XLVII

    Et videntes virtutem regis, et impetum exercitus ejus, diverterunt se ab eis.

  48. XLVIII

    Castra autem regis ascenderunt contra eos in Jerusalem, et applicuerunt castra regis ad Judæam, et montem Sion.

  49. XLIX

    Et fecit pacem cum his qui erant in Bethsura : et exierunt de civitate, quia non erant eis ibi alimenta conclusis, quia sabbata erant terræ.

  50. L

    Et comprehendit rex Bethsuram : et constituit illic custodiam servare eam.

  51. LI

    Et convertit castra ad locum sanctificationis dies multos : et statuit illic ballistas, et machinas, et ignis jacula, et tormenta ad lapides jactandos, et spicula, et scorpios ad mittendas sagittas, et fundibula.

  52. LII

    Fecerunt autem et ipsi machinas adversus machinas eorum, et pugnaverunt dies multos.

  53. LIII

    Escæ autem non erant in civitate, eo quod septimus annus esset : et qui remanserant in Judæa de gentibus, consumpserant reliquias eorum, quæ repositæ fuerant.

  54. LIV

    Et remanserunt in sanctis viri pauci, quoniam obtinuerat eos fames : et dispersi sunt unusquisque in locum suum.

  55. LV

    Et audivit Lysias quod Philippus, quem constituerat rex Antiochus cum adhuc viveret, ut nutriret Antiochum filium suum, et regnaret,

  56. LVI

    reversus esset a Perside et Media, et exercitus qui abierat cum ipso, et quia quærebat suscipere regni negotia :

  57. LVII

    festinavit ire, et dicere ad regem, et duces exercitus : Deficimus quotidie, et esca nobis modica est ; et locus, quem obsidemus, est munitus, et incumbit nobis ordinare de regno.

  58. LVIII

    Nunc itaque demus dextras hominibus istis, et faciamus cum illis pacem, et cum omni gente eorum :

  59. LIX

    et constituamus illis ut ambulent in legitimis suis sicut prius : propter legitima enim ipsorum, quæ despeximus, irati sunt, et fecerunt omnia hæc.

  60. LX

    Et placuit sermo in conspectu regis et principum : et misit ad eos pacem facere, et receperunt illam.

  61. LXI

    Et juravit illis rex et principes, et exierunt de munitione.

  62. LXII

    Et intravit rex montem Sion, et vidit munitionem loci : et rupit citius juramentum quod juravit, et mandavit destruere murum in gyro.

  63. LXIII

    Et discessit festinanter, et reversus est Antiochiam, et invenit Philippum dominantem civitati : et pugnavit adversus eum, et occupavit civitatem.